Page 90 - Demo

88aktorin e tret%u00eb n%u00eb shfaqjet e tij dhe ndryshoi form%u00ebn triologjike, duke krijuar vepra t%u00eb m%u00ebvetshme. Kori, nga 50 persona q%u00eb ishte n%u00eb veprat e Eskilit, u reduktua n%u00eb 15. Veprat e tij cil%u00ebsohen si tragjedi karakteresh krahasuar me ato t%u00eb Eskilit q%u00eb jan%u00eb m%u00eb shum%u00eb tragjedi situatash. Teatri i Sofokliut, duke u marr%u00eb n%u00eb t%u00ebr%u00ebsi, shquhet p%u00ebr larmi personazhesh. N%u00eb vepr%u00ebn e tij, vend kryesor z%u00eb forca e arsyes, marr%u00ebdh%u00ebniet midis natyr%u00ebs dhe njeriut, midis personazheve dhe ngjarjeve mitologjike. N%u00eb k%u00ebt%u00eb m%u00ebnyr%u00eb, figurat e tij u b%u00ebn%u00eb simbole t%u00eb kushteve shoq%u00ebrore t%u00eb njeriut. %u201cJan%u00eb t%u00eb shumta mrekullit%u00eb n%u00eb k%u00ebt%u00eb bot%u00eb, por mrekullia m%u00eb e madhe %u00ebsht%u00eb njeriu\Karakteristikat e tragjedive t%u00eb Sofokliut. Miti n%u00eb vepr%u00ebn e tij kalon n%u00eb plan t%u00eb dyt%u00eb p%u00ebr t%u2019i l%u00ebn%u00eb vendin e par%u00eb nd%u00ebrgjegjes njer%u00ebzore, e cila kontrollon dhe drejton impulset e personazheve. Paraqitja e karaktereve %u00ebsht%u00eb individuale dhe njer%u00ebzit paraqiten jo ashtu si%u00e7 jan%u00eb, por si%u00e7 duhet t%u00eb jen%u00eb. Ato jan%u00eb komplekse dhe t%u00eb motivuara psikologjikisht dhe i n%u00ebnshtrohen krizave q%u00eb %u00e7ojn%u00eb n%u00eb vuajtje tragjike dhe n%u00eb rizbulimin e vetvetes, duke futur n%u00eb loj%u00eb nj%u00eb ligj q%u00eb q%u00ebndron mbi njeriun si%u00e7 mund t%u00eb jet%u00eb fati. Shembulli m%u00eb tipik %u00ebsht%u00eb \mbartin nj%u00eb tension t%u00eb lart%u00eb dramatik, diagrami kompozicional p%u00ebrb%u00ebhet nga shum%u00eb kulme dhe zhvillimi i veprimit %u00ebsht%u00eb i qart%u00eb dhe logjik. Veprat e tij zot%u00ebrojn%u00eb nj%u00eb gjuh%u00eb t%u00eb pasur poetike, megjith%u00ebse jan%u00eb t%u00eb kursyera n%u00eb efekte pamore.EURIPIDI (480-406 p.e.r.)Krijimtaria e Euripidit i p%u00ebrket periudh%u00ebs s%u00eb lul%u00ebzimit dhe m%u00eb von%u00eb t%u00eb dekompozimit t%u00eb demokracis%u00eb skllavopronare athinase n%u00eb koh%u00ebzgjatjen e luft%u00ebs s%u00eb Peloponezit. Ai %u00ebsht%u00eb cil%u00ebsuar si filozofi i teatrit, sepse n%u00eb veprat e tij trajtoheshin tema t%u00eb nxehta shoq%u00ebrore dhe filozofike, t%u00eb cilat i zun%u00eb vendin mitologjis%u00eb. Ai i p%u00ebrbuzte dhe i kund%u00ebrshtonte luft%u00ebrat agresive, mbronte t%u00eb drejtat e barabarta t%u00eb gruas dhe vinte n%u00eb pik%u00ebpyetje vlerat fetare dhe institucionet e fes%u00eb. Shkroi rreth 90 vepra, nga t%u00eb cilat kan%u00eb mb%u00ebrritur vet%u00ebm 18, nd%u00ebr to: %u201cMedea%u201d, %u201cIfigjenia n%u00eb Aulid%u00eb%u201d, %u201cFedra%u201d, %u201cAlketa%u201d, %u201cTrojan%u00ebt%u201d, %u201cAndromaka%u201d, %u201cElektra%u201d etj. Karakteristikat kryesore t%u00eb pjes%u00ebve t%u00eb Edipit. Euripidi trajtoi subjekte q%u00eb vinin n%u00eb pik%u00ebpyetje vlerat tradicionale (p%u00ebr shembull, Medea arrin deri aty sa vret f%u00ebmij%u00ebt e saj). Ai shfaqi m%u00eb tep%u00ebr interes ndaj personalitetit t%u00eb individit dhe t%u00eb bot%u00ebs s%u00eb tij t%u00eb brendshme. Metoda e tij dramatike shpesh %u00ebsht%u00eb e paqart%u00eb, episodet nuk jan%u00eb gjithmon%u00eb t%u00eb motivuara nga pik%u00ebpamja shkak-pasoj%u00eb, ngjarjet Nj%u00eb nga v%u00ebniet e suksesshme t%u00eb tragjedis%u00eb \me regji t%u00eb Mikel Kalemit. N%u00eb rolin e Medeas, Ema Andrea. \edhe n%u00eb sken%u00ebn e teatrit Eksperimental, me regji t%u00eb artistit grek Dimitri Milonas. N%u00eb rolin e Medeas, aktorja e shquar Luiza Xhuvani.Tragjedia \sukses edhe n%u00eb Teatrit ton%u00eb komb%u00ebtar, me regji t%u00eb Ilir Bokshit